Thực tế, ngành An toàn thông tin nói riêng và các ngành kỹ thuật nói chung từ lâu đã được xem là “lĩnh vực của nam giới”. Sự chênh lệch giới tính tại KMA là có thật, và không ít nữ sinh khi mới bước chân vào giảng đường đã mang theo những suy nghĩ e ngại. Tuy nhiên, chính trong môi trường thử thách đó, những cơ hội lại mở ra. Như chia sẻ của Lê Mỹ Quỳnh, chính sự quyết tâm “không để bị bỏ lùi lại phía sau” đã giúp cô trưởng thành nhanh chóng. Các hội thảo, chương trình Unitour của Học viện cũng thu hút hàng trăm sinh viên, giảng viên tham gia, trong đó có những sự kiện đặc biệt khuyến khích sự tham gia của nữ giới.
Những gương mặt tiêu biểu
Khoảng 70/80 sinh viên trong một lớp học là nam. Đó là con số mà thủ khoa Lê Mỹ Quỳnh từng chia sẻ về lớp học của mình tại Học viện Kỹ thuật mật mã. Nhưng trong “môi trường toàn nam giới” ấy như cách báo chí thường mô tả ngày càng có những nữ sinh, nữ giảng viên KMA lặng lẽ phá bỏ định kiến, khẳng định năng lực và trở thành những hình mẫu truyền cảm hứng cho thế hệ sau.
Năm 2021, Lê Mỹ Quỳnh tốt nghiệp thủ khoa đầu ra ngành An toàn thông tin với GPA 3.5/4.0. Nhưng điều khiến cô được biết đến rộng rãi không chỉ là bảng điểm. Ngay từ khi còn là sinh viên năm cuối, Quỳnh đã phát hiện tổng cộng 9 lỗ hổng bảo mật trên các sản phẩm của tập đoàn Oracle (Mỹ), trong đó nhiều lỗ hổng được đánh giá ở mức cực kỳ nghiêm trọng với điểm CVSS lên đến 9.8/10. Những phát hiện này đã được Oracle chính thức công nhận và vinh danh, đồng thời cô nhận được khoản thưởng 10.000 USD từ tập đoàn công nghệ hàng đầu nước Mỹ.
Đam mê công nghệ của Quỳnh được “ươm mầm” từ rất sớm. Có bố là cựu sinh viên KMA, từ năm 8-9 tuổi, cô bé Quỳnh đã tò mò tháo tung máy tính “để xem bên trong có những gì”. Lớn dần, cô được bố dạy viết code, định hướng theo ngành kỹ thuật. Khi vào KMA, ngay từ năm nhất, Quỳnh đã xuất sắc giành được học bổng toàn phần du học tại Nga. Nhưng vì muốn “dấn thân” vào công việc thực tế sớm hơn, cô đã quyết định từ bỏ cơ hội này để ở lại Việt Nam tích lũy kinh nghiệm.
Hiện nay, Quỳnh đang làm việc tại Trung tâm VNPT Cyber Immunity, đảm nhận vai trò chuyên gia phân tích bảo mật một trong những “vũ khí bí mật” của tập đoàn, thường xuyên tham gia các hội nghị, hội thảo trong nước và quốc tế với tư cách diễn giả về an ninh mạng.
Gương mặt vàng từ phía Nam – Hồ Huỳnh Thanh Uyên
Không chỉ tại cơ sở Hà Nội, Phân hiệu KMP tại TP.HCM cũng có những nữ sinh viên tài năng. Tiêu biểu là Hồ Huỳnh Thanh Uyên, sinh viên khóa AT15. Năm 2022, Uyên là một trong ba sinh viên Việt Nam và là 1 trong 15 sinh viên châu Á được lựa chọn tham gia cuộc thi an ninh mạng quốc tế ICC tổ chức tại Athens, Hy Lạp, nơi đội châu Á xuất sắc giành giải Nhì chung cuộc. Tại KMP, Uyên cũng là một thành viên tích cực của Câu lạc bộ An toàn thông tin và thường xuyên xuất hiện trong các chương trình tư vấn hướng nghiệp của Học viện, chia sẻ về đam mê và lựa chọn nghề nghiệp của mình cho các thế hệ đàn em.
Người truyền lửa trên bục giảng PGS.TS. Trần Thị Lượng
Cô tốt nghiệp ngành toán – tin ứng dụng Trường ĐH Khoa học tự nhiên – ĐH Quốc gia Hà Nội, thạc sĩ và tiến sĩ chuyên ngành kỹ thuật mật mã tại Học viện Kỹ thuật mật mã.
Hình mẫu phụ nữ trong ngành không chỉ xuất hiện ở hàng ghế sinh viên. Hiện là Phó Chủ nhiệm Khoa An toàn thông tin, PGS. TS Trần Thị Lượng đã có gần hai thập kỷ công tác tại Học viện, từ vị trí giảng viên (2006), Chủ nhiệm bộ môn (2013) đến Phó Chủ nhiệm khoa (2021). Năm 2025, cô là một trong số rất ít nữ ứng viên ngành kỹ thuật – công nghệ được Hội đồng Giáo sư ngành, liên ngành đề xuất công nhận chức danh phó giáo sư. Sự hiện diện của cô nơi giảng đường KMA là minh chứng sống động cho con đường học thuật chuyên sâu mà phụ nữ hoàn toàn có thể theo đuổi.
Từ môi trường học thuật của ngành An toàn thông tin, câu chuyện về những “bóng hồng công nghệ” còn vươn xa ra thị trường lao động. Hiện nay, Việt Nam đã có những nữ chuyên gia an ninh mạng nắm giữ các vị trí quan trọng tại những tập đoàn công nghệ lớn, như Nguyễn Thị Quỳnh Anh (Giám đốc Marketing VinCSS – Tập đoàn Vingroup), người được biết đến với biệt danh “Tech Lady” khi thường xuyên là đại diện Việt Nam tại các hội nghị an ninh mạng quốc tế, hay Vũ Mai Anh nữ chuyên gia bảo mật tại Viettel Cyber Security với những đóng góp nổi bật trong lĩnh vực phát hiện và xử lý các lỗ hổng bảo mật cho khách hàng… Họ là những minh chứng cho thấy phụ nữ Việt Nam hoàn toàn có thể khẳng định vị thế và dẫn dắt trong lĩnh vực an ninh mạng.
Trong bức tranh tổng thể của ngành An ninh mạng Việt Nam, nơi mà tỷ lệ nữ giới tham gia còn khiêm tốn, những hình mẫu như Lê Mỹ Quỳnh, Hồ Huỳnh Thanh Uyên, TS Trần Thị Lượng hay các chuyên gia như Nguyễn Thị Quỳnh Anh, Vũ Mai Anh đang từng bước chứng minh rằng giới tính không phải là rào cản. Họ là những “người mở đường” đầy bản lĩnh, là minh chứng sống động cho tiềm năng và vị thế ngày càng vững chắc của phụ nữ trong lĩnh vực an toàn thông tin, một lĩnh vực vốn được coi là khô khan và “không dành cho phái đẹp”. Cánh cửa Học viện Kỹ thuật mật mã vẫn luôn rộng mở, chào đón những cô gái đủ đam mê và dũng khí để bước qua định kiến, viết tiếp câu chuyện của chính mình.
